Historia zespołu

Halifax w zachodnim Yorkshire nie kojarzy się z kolebką nowego gatunku muzycznego. Mimo to właśnie stamtąd, pod koniec 1987 roku, wyszła grupa, której nazwa pochodzi od arcydzieła angielskiej poezji. Paradise Lost zaczynali jako garstka nastolatków z ograniczonymi umiejętnościami i dużym uporem. Ten upór zaprowadził ich bardzo daleko.

Halifax: miasto, które nie zachęcało do marzeń

Halifax to niewielkie miasto, które w opowieściach samych muzyków i fanów bywa określane wręcz jako mieścina. Pogoda jest typowo angielska, czyli szara i wilgotna. Wąskie uliczki biegną wzdłuż niskich domków, w których panuje cisza. Przechodzień mógłby uznać, że nikt tam nie mieszka. Dla młodego człowieka, który chciał robić coś więcej niż chodzić do szkoły i wracać do domu, taka okolica była jednocześnie przygnębiająca i inspirująca.

Opowieść o początkach zespołu często zaczyna się od obrazu szesnastolatka siedzącego w pokoju z książką w ręku. Chłopak słucha muzyki i po chwili orientuje się, że od dłuższego czasu nie przeczytał ani linijki. Myśli ma gdzie indziej, w wyimaginowanym świecie, do którego dźwięki otwierają mu drogę. Ten pokój kojarzy się z ciasnotą, a muzyka z ucieczką. Wieczorem, w piątek albo w sobotę (po latach nikt nie pamięta, w który dzień), chłopak wychodzi do klubu spotkać się z kolegami, bo tam jest głośniej i można pogadać o płytach.

Nie wiedział, że tego samego wieczoru pozna kogoś, kto zmieni jego życie. Od dawna marzył o własnej kapeli, ale nie przypuszczał, że bas, na którym ćwiczył w domu, tak szybko znajdzie się w prawdziwym zespole. Tym chłopakiem był Nick Holmes.

Spotkanie w klubie, czyli jak powstaje zespół

Sam Holmes opowiada o tamtym wieczorze z humorem i bez patosu. Początek Paradise Lost to według niego spotkanie z Gregiem. Byli w tym samym klubie, a dokładniej w jego toalecie. Nick stał i mył ręce, gdy zauważył faceta w koszulce z logo Kreatora. Niemieckich thrashowców znała wtedy w Anglii niewielka grupa wtajemniczonych, więc taki widok mówił wiele. Przypadkowa rozmowa o ulubionych kapelach szybko zamieniła się w pomysł, żeby zagrać coś wspólnego.

„Początki Paradise Lost to spotkanie z Gregiem” – Nick Holmes, wspominając wieczór w klubie, w którym poznał przyszłego gitarzystę.

Greg to Gregor Mackintosh, który został głównym kompozytorem grupy i jej gitarzystą. Wokół duetu szybko skrystalizował się mały skład. Holmes śpiewał i grał na basie. Za perkusją usiadł Matthew Archer. Zespół przyjął nazwę Morbius. Brzmiała mrocznie i dobrze pasowała do muzyki, którą chcieli grać.

Morbius: początki bez wielkich umiejętności

W 1987 roku nikt z trójki nie był wirtuozem. Ich techniczne umiejętności były skromne i sami chętnie to przyznają. W historii wielu zespołów ważniejsze od biegłości okazuje się coś innego, i tak było też tutaj. Chłopcy mieli samozaparcie. Ćwiczyli, próbowali i uczyli się przez praktykę, a każda próba kończyła się nowymi pomysłami.

Warto pamiętać, w jakim czasie to się działo. Druga połowa lat osiemdziesiątych to w muzyce ciężkiej epoka thrashu, death metalu i narodzin brytyjskiego doomu. Młodzi muzycy z Halifax słuchali tego, co docierało do nich kasetami i płytami. Koszulka z Kreatorem, od której zaczęła się znajomość Nicka i Grega, jest dobrym przykładem. Pokazuje, że wczesne wpływy były agresywne i ekstremalne, nawet jeśli później zespół poszedł w stronę powolnych, melancholijnych brzmień.

• Nick Holmes – wokal i bas, autor tekstów, który w stałej współpracy z gitarzystą kształtował obraz grupy.
• Gregor Mackintosh – gitara i główny kompozytor, odpowiedzialny za charakterystyczne, smutne melodie.
• Matthew Archer – perkusista wspierający duet w pierwszym okresie.

Milton i nazwa, która nadała kierunek

Nazwa Morbius nie przetrwała. Zastąpiła ją inna, o wiele bardziej znacząca. Źródłem był poemat „Raj utracony” Johna Miltona, który w siedemnastowiecznej Anglii dyktował swoje dzieło, będąc już niewidomym. Według tradycji synowie zapisywali słowa płynące z jego ust, a on nie mógł przewidzieć, że po czterech stuleciach jego epopeja stanie się punktem odniesienia dla młodego muzyka. Dla Holmesa lektura i temat upadku, utraty oraz tęsknoty za czymś niedostępnym stały się sposobem na zrozumienie własnych emocji.

Nowa nazwa wyznaczyła klimat całej twórczości. Teksty stały się bardziej literackie i refleksyjne, pełne motywów upadku, wątpliwości i melancholii. Muzyka zaczęła zwalniać. Ciężkie, wolne riffy zestawiono z surowym wokalem, a z czasem pojawiły się też bardziej melodyjne wątki. Tak kształtowało się to, co dziś określamy jako gothic metal i doom-death. Paradise Lost uchodzą za jedną z grup, które ten styl współtworzyły, a pierwsze płyty, na czele z „Lost Paradise” i „Gothic”, wyznaczyły kierunek dla wielu późniejszych zespołów.

Dlaczego te początki wciąż fascynują

Historia Paradise Lost przypomina, że wielkie kapele często startują bez planu i bez zaplecza. Wystarczy dwóch ludzi, którzy rozmawiają o muzyce w nieoczekiwanym miejscu, oraz kilka lat uporu. Halifax, które wydawało się miejscem bez perspektyw, dało im właśnie to, czego potrzebowali: monotonię, z której chciało się uciec, i dużo czasu na próby.

Gdzie szukać dalszego ciągu

Ten tekst obejmuje najwcześniejszy okres, od końca 1987 roku i pierwszych prób pod nazwą Morbius do narodzin Paradise Lost. Dalsze losy zespołu, zmiany w składzie, kolejne albumy i trasy opisano na pozostałych stronach serwisu. Zainteresowani mogą sięgnąć do materiału Historia, strona 1 z 2 albo do zestawienia Historia, skład grupy, albumy i koncerty. Dostępna jest również starsza wersja opowieści: Historia (wersja archiwalna). Wszystkie teksty o zespole znajdują się w kategorii Paradise Lost.

Całość pokazuje drogę od niepozornego składu z małego miasta do grupy rozpoznawalnej na całym świecie. Wszystko zaczęło się od przypadkowego spotkania, koszulki z logo ulubionego zespołu i basu, który z domowego pokoju trafił na prawdziwą scenę.